ទស្សនាវដ្ដីវិទ្យាសាស្ត្រថ្នាក់បណ្ឌិត នៃសាកលវិទ្យាល័យឥន្ទ្រវិជ្ជា បេក្ខជនបណ្ឌិត ឌី សុផល ក្រោមប្រធានបទ៖ កំណែទម្រង់ផែងការ និងគាំទ្រមូលដ្ឋាន

184

ទស្សនាវដ្ដីវិទ្យាសាស្ត្រថ្នាក់បណ្ឌិត លេខ០០២ របស់បេក្ខជនបណ្ឌិត ឌី សុផល មហាវិទ្យាល័យមនុស្សសាស្ត្រ និងវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ ក្រោមប្រធានបទ៖ កំណែទម្រង់ផែងការ និងគាំទ្រមូលដ្ឋាន នៃសាកលវិទ្យាល័យឥន្ទ្រវិជ្ជា

១. សេចក្ដីផ្ដើម

ក្នុងរយៈពេល៣ឆ្នាំ (២០១៥-២០១៨) របស់ស្រុក ពារាំងមានស្វ័យភាពក្នុងការកសាងផែនការនិងការចាត់ចែង ធនធានផ្ទាល់របស់ខ្លួន ដើម្បីអនុវត្តមុខងារជាកាតព្វកិច្ច និងមុខងារជាជម្រើសរបស់ខ្លួន។ ផែនការនេះត្រូវឆ្លើយតប នឹងតម្រូវការជាអាទិភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងដែន សមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួន និងចូលរួមចំណែកក្នុងការការពារ ធនធានធម្មជាតិ បរិស្ថាន និងការសម្រេច​បាននូវផែន​ការ យុទ្ធសាស្រ្តអភិវឌ្ឍជាតិ ព្រមទាំងស្របតាមប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដីធ្លីរបស់ស្រុកពារាំង។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ការកសាង ផែនការអភិវឌ្ឍ និងកម្មវិធីវិនិយោគស្រុកក៏ជាឯកសារណែនាំ និងតម្រង់ទិសដល់ការិ​យាល័យអង្គភាពជំនាញស្រុកក្នុងការឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការពិតប្រាកដ និងអាទិ-ភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋានផងដែរ។

២. ការកសាងផែនការអភិវឌ្ឍ និងកម្មវិធី វិនិយោគ

ការកសាងផែនការរបស់ស្រុកពារាំងត្រូវធានាឱ្យមាន តម្លាភាព គណនេយ្យភាព ប្រសិទ្ធភាព សមធម៌ និងការ ចូលរួមពិគ្រោះយោបល់ជាមួយប្រជាពលរដ្ឋ ការិយាល័យ អង្គភាពជំនាញស្រុក អង្គការសង្គមស៊ីវិល ផ្នែកឯកជន និង អ្នកពាក់ព័ន្ធនានា។ ផែនការស្រុកគឺជាផែនការដែលមានការ សម្របសម្រួលគ្នារវាងផែនការស្រុកជាមួយផែនការឃុំក្នុងស្រុក ដើម្បីធានាថា ផែនការស្រុកបំពេញបន្ថែម និងគាំទ្រ ដល់ផែនការឃុំសំដៅបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការអភិវឌ្ឍន៍នៅមូលដ្ឋាន។

ក្រុមប្រឹក្សាស្រុកត្រូវរៀបចំនិងអនុម័តផែនការអភិវឌ្ឍន៍ រយៈពេលប្រាំឆ្នាំដែលត្រូវធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពជារៀងរាល់ឆ្នាំតាម រយៈការរៀបចំកម្មវិធីវិនិយោគបីឆ្នាំរំកិលប្រចាំឆ្នាំ។ ក្នុងការ រៀបចំ និងអនុវត្តផែនការអភិវឌ្ឍន៍រយៈពេលប្រាំឆ្នាំរបស់ ស្រុកពារាំង ក្រុមប្រឹក្សាស្រុកត្រូវពិគ្រោះយោបល់ជាមួយ ប្រជាជនពលរដ្ឋ ប្រភេទក្រុមប្រឹក្សាផ្សេងទៀត ការិយាល័យ អង្គភាពជំនាញនានារបស់ក្រសួង ស្ថាប័នដែលប្រតិបត្តិការ នៅក្នុងដែនសមត្ថកិច្ចរបស់ស្រុក អង្គការសង្គមស៊ីវិលវិស័យ​ឯកជន និងអ្នកពាក់ព័ន្ធនានា។

ការកសាងផែនការអភិវឌ្ឍ និងកម្មវិធីវិនិយោគរយៈពេល៥ឆ្នាំរួមបញ្ចូលនូវចក្ខុវិស័យ គោលបំណង និងគោលដៅរបស់ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង ស្រុក សម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍ ការប៉ាន់ ប្រមាណពីកម្រិតនៃការអភិវឌ្ឍដែលមានស្រាប់នៅក្នុងដែន សមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួននិងការប៉ាន់ប្រមាណពីតម្រូវការអភិវឌ្ឍ សំខាន់ៗ ផែនការប្រើប្រាស់ និងគ្រប់គ្រងដីធ្លីនិងធនធាន ធម្មជាតិ ផែនការគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ ផែនការហិរញ្ញវត្ថុ យុទ្ធសាស្រ្តអនុវត្តផែនការអភិវឌ្ឍន៍ ដែលធានាដល់ការឆ្លើយតបតម្លាភាព និងគណនេយ្យភាពចំពោះប្រជាពលរដ្ឋទាំងអស់។ ដោយកំណត់នូវសូចនាករ និងចំណុចដៅសំខាន់នៃអាទិភពអភិវឌ្ឍន៍នីមួយៗ។

ការកសាងផែនការអភិវឌ្ឍ និងកម្មវិធីវិនិយោគរយៈពេល៥របស់ស្រុកពារាំងត្រូវរួមបញ្ចូលនូវផែនការអភិវឌ្ឍន៍និងថវិការបស់ការិយាល័យអង្គភាពនានារបស់ក្រសួង ស្ថាប័ន ដែលប្រតិបត្តិការនៅក្នុងស្រុក។ ទន្ទឹមនឹងដែរ ក្រុមប្រឹក្សា ស្រុកត្រូវធ្វើការផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈ និងជាបន្ទាន់នូវផែនការអភិវឌ្ឍន៍បន្ទាប់ពីបានអនុម័ត។ សាធារណៈជន អាចពិនិត្យឯកសារផែនការនេះនៅការិយាល័យស្រុកដោយ ឥតគិតថ្លៃ ឬអាចស្នើសុំជាវឯកសារផែនការនេះពីក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ដោយគិតត្រឹមតម្លៃដើម។ ក្រុមប្រឹក្សាស្រុកត្រូវតាមដាន និងវាយតម្លៃជារៀងរាល់ឆ្នាំទៅលើការអនុវត្តផែនការអភិវឌ្ឍនិងកម្មវិធីវិនិយោគរបស់ខ្លួន។ រដ្ឋបាលស្រុកត្រូវដឹកនាំការគ្រប់គ្រងចាត់ចែង​ និងសម្របសម្រួលកិច្ចដំណើរការនៃការរៀបចំការគ្រប់គ្រង និងការអនុវត្តផែនការអភិវឌ្ឍន៍របស់​ស្រុកស្របតាមគោលនយោបាយស្តីពីប្រព័ន្ធផែនការរបស់រដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ។

៣. ការអនុវត្តគម្រោងអភិវឌ្ឍ

ក្រុមប្រឹក្សាស្រុកត្រូវរៀបចំ និងអនុម័តផែនការអភិវឌ្ឍន៍ រយៈពេលប្រាំឆ្នាំ ដែលត្រូវធ្វើ​បច្ចុប្បន្នភាពជារៀងរាល់ឆ្នាំ តាមរយៈការរៀបចំកម្មវិធីវិនិយោគបីឆ្នាំរំកិលប្រចាំឆ្នាំរបស់ស្រុក ព្រម​ទាំងពិនិត្យ និងអនុម័តទៅលើប្រតិទិនការងារ សម្រាប់ដំណើរការកសាងផែនការអភិវឌ្ឍន៍រយៈ​ពេល​ប្រាំឆ្នាំ និងងកម្មវិធីវិនិយោគបីឆ្នាំរំកិល សេចក្តីព្រាងផែនការអភិវឌ្ឍ រយៈពេលប្រាំឆ្នាំ និង​សេចក្តីព្រាងនូវកម្មវិធីវិនិយោគបីឆ្នាំ រំកិល។ គណៈកម្មាធិការនានារបស់ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ជាពិសេស​គណៈកម្មាធិការសម្របសម្រួលបច្ចេកទេសមានភារកិច្ចចូលរួមនៅក្នុងដំណើរការកសាងផែនការ​អភិវឌ្ឍន៍រយៈពេលប្រាំឆ្នាំ និងកម្មវិធីវិនិយោគបីឆ្នាំរំកិលមុនដាក់ជូនក្រុមប្រឹក្សាស្រុកពិនិត្យ និង​អនុម័ត។

អភិបាលស្រុកមានភារកិច្ចដឹកនាំនិងសម្របសម្រួល កិច្ចដំណើរការកសាងផែនការអភិវឌ្ឍន៍រយៈពេលប្រាំឆ្នាំ និងកម្មវិធីវិនិយោគបីឆ្នាំរំកិល និងដាក់ជូនក្រុមប្រឹក្សានូវ​សេចក្តីព្រាង​ដើម្បី​ពិនិត្យ និងអនុម័ត។ ក្រុមការងារកសាងផែនការស្រុកដោយមានការិយាល័យផែនការ និងការ​គាំទ្រ​ឃុំជា លេខាធិការដ្ឋានត្រូវអនុវត្តការសម្របសម្រួលកិច្ចដំណើរការកសាងផែនការអភិវឌ្ឍ​រយៈ​ពេល​ប្រាំឆ្នាំ និងកម្មវិធីវិនិយោគបីឆ្នាំរំកិលរបស់ស្រុក។

៤. ការគាំទ្រមូលដ្ឋាន

ក្រុមប្រឹក្សាស្រុកពារាំងត្រូវគាំទ្រដល់ឃុំក្នុងការសិក្សា គម្រោង និងរៀបចំប្លង់ប៉ាន់ស្មាន​តម្លៃ និងងការរៀបចំ សំណើគម្រោងមូលនិធិឃុំ និងបានពិនិត្យភាពត្រឹមត្រូវលើ សំណើគម្រោង មុននឹង​ស្នើ​បញ្ជាក់ទៅមន្ទីរជំនាញរៀបចំធ្វើកិច្ចលទ្ធកម្មនៅថ្នាក់ឃុំ។ ដើម្បីអនុវត្តគម្រោងអភិវឌ្ឍ​នៅ​​ក្នុង​ស្រុកពារាំងជារៀងរាល់ឆ្នាំ គឺឃុំបានពិគ្រោះយោបល់ ជាមួយប្រជាពលរដ្ឋដើម្បីធ្វើផែនការ និង​ចាត់​អាទិភាព គម្រោងនិងសកម្មភាព។ គម្រោងទាំងនោះរួមមានកសាង ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ (ផ្លូវ ស្ពាន លូ) គាំទ្រសេវាកម្មសង្គម ដូចជាផ្នែកសុខភាព អប់រំនិងផ្តល់ថវិកាជួយដល់អ្នកក្រីក្រ។ ភាគច្រើន​នៃ​ថវិកាសម្រាប់គម្រោងអភិវឌ្ឍទាំងនេះបានមក ពីរាជរដ្ឋាភិបាលតាមរយៈមូលនិធិឃុំ ដោយ​សារ​តែ​មានការ ពន្យាពេលនៃការទម្លាក់ថវិកា និងដោយសារតែរដូវភ្លៀង គម្រោងហេដ្ឋារចនា​សម្ព័ន្ធខ្លះ​ត្រូវ​ចំណាយពេល២ឆ្នាំ ដើម្បីបញ្ចប់។

សេចក្តីសន្និដ្ឋាន

ជាលទ្ធផលនៃការធ្វើការអនុវត្តគម្រោងអភិវឌ្ឍស្រុក ពារាំងសម្រេចលទ្ធផលដោយឃុំកំពង់ពពិលបានអនុវត្តនូវ គម្រោងចំនួនប្រាំមួយគឺ១)គម្រោងជួសជុលផ្លូវចាក់កៅស៊ូ DBST ប្រវែង ៣.០០០ម ២)គម្រោងផ្លូវបេតុងប្រវែង ១.១០០ម ៣)គម្រោងជួសជុលទ្វារ បង្អូចនិងបំពេញ​ដីទី​ធ្លា​សាលាបឋមសិក្សាខ្សុំជើង ៤)គម្រោងសម្រាប់ចាក់សាបនៅបរិវេណវិទ្យាល័យហ៊ុន សែន កំពង់ពពិល ៥)គម្រោងជួស ជុលផ្លូវដីស និង៦)គម្រោងជួសជុលផ្លូវថ្មី។ ឃុំកញ្ចំបានបញ្ចប់ការអនុវត្តគម្រោង២ គឺ១)គម្រោងជួសជុលផ្លូវលំក្រាលគ្រួសក្រហម ២.១១០ម និង២)ឥណទានប្រាក់សាក់ អេស៊ី​លីដា លីហួរ ក្រេឌិត ស្ថាបនា ហត្ថកសិករ អម្រិត ប្រាសាទមាស ABA ហ្វាយនែន អិល​អូអិល​ស៊ី។ ឃុំកំពង់​ប្រាំងបានបញ្ចប់នូវគម្រោងចំនួនពីរគឺ១)ការជួសជុលផ្លូវលំដីស ដាក់លូ ដាំស្មៅមួយខ្សែ​ប្រវែង២៧០០ម ស្ថិតនៅភូមិព្រែកជ្រូក និងនៅក្នុងភូមិតារ័ត្នចំណាយទឹកប្រាក់ចំនួន ៩០.៤៧៥.០០០៛ និង២)គម្រោងគាំទ្រដោយមន្ទីរកសិកម្ម។

ចំណែកឃុំមេសរប្រចាន់មានតែគម្រោងមួយទេដែល  បានបញ្ចប់គឺគម្រោងឥណទាន​សាច់​ប្រាក់គ្រប់ស្ថាប័នដែល មានការសន្យាគាំទ្រ។ នៅឃុំព្រៃព្នៅមានគម្រោងចំនួន៥ បានបញ្ចប់​គឺ​១)សាង់សង់សាលាឃុំថ្មី១ខ្នង និងប៉ុស្តិ៍ នគរបាល១ខ្នង (ឯកឧត្តម ចាន់ អ៊ាន) ២)សាងសង់​អាគារ​សិក្សា១​ខ្នង (ABD) ៣)ជួសជុលផ្លូវលំ១៦០០ម ក្រាលខ្សាច់ភ្នំ (ឯកឧត្តម ចាន់ អ៊ាន) ៤)ជួស​ជុលបន្ទប់សិក្សា២បន្ទប់ (អង្គការកូរ៉េ) ៥)គម្រោងចំនួន៥គាំទ្រដោយមន្ទីរកសិកម្ម។ ឃុំ​ព្រៃ​​ស្នៀតមាន២គម្រោង ដែលបានអនុវត្តបញ្ចប់គឺ ១)គម្រោងសាងសង់សាលាឃុំបាន១ខ្នង ដែលគាំទ្រដោយ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ និង២)គម្រោងអនុវត្តបច្ចេកទេសកសិកម្ម គាំទ្រដោយមន្ទីរកសិកម្ម។ ចំពោះ​ឃុំ​ព្រៃស្រឡិតបានបញ្ចប់គម្រោងចំនួន៣គឺ ១)សាង់សង់អាគារសិក្សាចំនួន៣បន្ទប់ គាំទ្រដោយក្រុមការងារចុះជួយឃុំព្រៃស្រឡិត ២)ឧបត្ថម្ភកង់ដល់សិស្សចំនួន៤០០គ្រឿង គាំទ្រដោយក្រុម​ការ​ងារ​​ចុះជួយឃុំព្រៃស្រឡិត ៣)ជួសជុលផ្លូវលំប្រវែង៩០០០ម គាំទ្រដោយក្រុមការងារចុះជួ​យឃុំ​ព្រៃ​ស្រឡិត។ ឃុំរាបកំពុងដំណើរការ២គម្រោងគឺ ១)ឥណទានសាច់ ប្រាក់ អេស៊ីលីដា ប្រាសាក់ អម្រឹត លីហួរ និងហត្ថាកសិករ និង២)ការឆ្លើយតបនិងឆ្ពោះទៅមុខក្នុងការងារលុបបំបាត់ជំងឺ អេដស៍​ចំពោះ​​ការឆ្លងរាល់ដាថ្មីនៅកម្ពុជាគាំទ្រដោយអង្គការ Women។ ឃុំរកាមានគម្រោងពីរកំពុងតែ​ដំណើរការគឺ ១)ស្តារប្រឡាយប្រវែង២៥០០ម គាំទ្រដោយមន្ទីរធនធានទឹក ២)ជួសជុលផ្លូវ​ក្រោល​ខ្សាច់ភ្នំ ៣៥០០ម អស់ថវិកាចំនួន៩៦.០០០.០០០៛ បាន៥០%។

ឯកសារយោង

១. រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាបានធ្វើវិសោធន កម្មនៅឆ្នាំ២០១៤-២០១៥

២. ច្បាប់ស្តីពី «ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់»  ឆ្នាំ២០០១

. ច្បាប់ស្តីពី« របបហិរញ្ញវត្ថុ និងទ្រព្យសម្បត្តិខេត្ត ក្រុង»  ឆ្នាំ១៩៩៨

. ច្បាប់ស្តី« ការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាល ឃុំ សង្កាត់» ឆ្នាំ២០០១

៥. រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា សេចក្តីណែនាំលេខ ០២ ស.ណ. ចុះថ្ងៃទី០៩ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៨  ស្តីពី«កិច្ចដំណើរការកំណែទម្រង់វិមជ្ឈការ និងវិសហមជ្ឈការ»

៦. គណៈកម្មការជាតិ សម្រាប់តាមការអភិវឌ្ឍតាមបែបលទ្ទិប្រជាធិបតេយ្យនៅថ្នាក់ក្រោមជាតិ «ទស្សនាទានស្ដីអំពីកំណែទម្រង់វិមជ្ឈការ និងសហវិមជ្ឈការនៅកម្ពុជា» ឆ្នាំ ២០០៦៕